“We willen iets met AI gaan doen.” Die zin hebben we talloze keren gehoord, en bijna elke keer stellen we dezelfde wedervraag: ben je er als organisatie klaar voor? Niet technisch — strategisch, cultureel, procesmatig.
Deze post: de 10-vragen scan die wij afnemen voordat we een AI-project aanraden. Eerlijke antwoorden leveren een score die zegt of je moet starten, uitstellen, of eerst iets anders moet fixen.
De 10 vragen
Vraag 1: Is er één eindverantwoordelijke voor AI in je organisatie?
- Ja, benoemd en met mandaat — 2 punten
- Informeel, iemand pakt het op — 1 punt
- Nee, iedereen doet wat — 0 punten
Zonder eigenaar ontstaat shadow-AI: pilots her-en-der, geen samenhang, geen borging.
Vraag 2: Heeft directie een concrete AI-visie?
- Ja, op 1-2 pagina’s uitgeschreven — 2 punten
- Mondeling besproken, nog niet op papier — 1 punt
- Nog niet bewust mee bezig — 0 punten
Visie hoeft niet diepgaand te zijn, wel expliciet. Zonder visie worden pilots kritiekloos toegelaten.
Vraag 3: Zijn je kernprocessen gedocumenteerd?
- Ja, actueel en toegankelijk — 2 punten
- Deels, ouderwets of incompleet — 1 punt
- Nee, zit in hoofden van medewerkers — 0 punten
AI automatiseert wat je benoemt. Niet-beschreven processen = geen basis om te automatiseren.
Vraag 4: Is er budget gereserveerd voor AI in het huidige jaar?
- Ja, €25k+ beschikbaar — 2 punten
- Nog niet, maar draagvlak aanwezig — 1 punt
- Nee, moet uit bestaand budget — 0 punten
Onder €25k valt serieuze AI-implementatie zelden. Half-hearted budgetten produceren half-hearted resultaten.
Vraag 5: Heeft je team AI-ervaring?
- Meerdere medewerkers gebruiken AI dagelijks — 2 punten
- Enkele early adopters — 1 punt
- Team is AI-vreemd — 0 punten
Implementatie landt in teams die AI begrijpen. Totale nieuwheid verlengt alles met maanden.
Vraag 6: Is je data-infrastructuur op orde?
- Kerngegevens digitaal, API-toegankelijk — 2 punten
- Gedeeltelijk, oudere systemen missen — 1 punt
- Veel papier, legacy, silo’s — 0 punten
Slechte data = slechte AI. Eerst fixen.
Vraag 7: Is er organisatorische bereidheid tot experimenteren?
- Ja, cultuur van uitproberen — 2 punten
- Gemengd, afhankelijk van afdeling — 1 punt
- Conservatief, falen niet geaccepteerd — 0 punten
AI-projecten hebben een leer-curve. Organisaties die fout mogen lopen tijdens pilot winnen.
Vraag 8: Hebben jullie een compliance-basis (AVG) op orde?
- Ja, DPIA’s en verwerkersovereenkomsten in orde — 2 punten
- Gedeeltelijk, belangrijkste gaten gedekt — 1 punt
- Ad-hoc, weinig documentatie — 0 punten
AI verhoogt compliance-lat. Zonder AVG-basis wordt EU AI Act-compliance snel complex.
Vraag 9: Kan je één concreet proces noemen dat “AI-rijp” is?
- Ja, met omschrijving en pijn-punt — 2 punten
- Vaag, “iets met klantenservice misschien” — 1 punt
- Nee, nog geen helder target — 0 punten
Zonder concreet target draait elke pilot op fantasie.
Vraag 10: Is directie bereid minimaal 6 maanden commitment te geven?
- Ja, nadrukkelijk — 2 punten
- Enthousiast nu, maar track-record van afhakken — 1 punt
- Hopen op snelle wins, anders stoppen — 0 punten
AI-projecten hebben tijd nodig. Kort-termijn commitment voorspelt falen.
Interpretatie van je score
16-20 punten: Start Je organisatie is AI-klaar. Kies een eerste project en ga aan de slag.
11-15 punten: Fix eerst wat, dan start Belangrijke basis aanwezig, maar 1-2 blokkers zijn er. Adresseer die eerst in een voorbereidingsfase van 1-2 maanden.
6-10 punten: Voorbereidende fase nodig Van prioriteit-gedreven ontwikkelingsplan nodig voordat AI-projecten zin hebben. 3-6 maanden voorbereiding.
0-5 punten: Nog niet klaar Begin met basics: proces-documentatie, digitalisering, compliance. AI is niet je eerste prioriteit.
De meest voorkomende blokkers
Uit honderden readiness-scans zijn dit de vier meest voorkomende problemen:
1. Geen eindverantwoordelijke. Iedereen denkt dat iemand anders het regelt.
2. Data chaos. Kerngegevens zitten in silo’s, Excel-bestanden, papier. AI kan er niet bij.
3. Compliance gap. AVG is niet helemaal op orde, laat staan EU AI Act.
4. “We willen, maar niet nu.” Enthousiasme zonder budget of tijdscommitment.
Hoe verder na de scan?
De readiness-scan is geen doel op zich — het is een startpunt voor een serieus gesprek. Sleutelvragen na de scan:
- Wat zijn onze 2-3 belangrijkste blokkers?
- Wat kost het om die te adresseren?
- Wanneer willen we daadwerkelijk AI inzetten?
Onze ervaring: klanten die deze scan eerlijk doen voordat ze beginnen, komen 6 maanden later veel verder dan klanten die direct in een pilot duiken.
Verder
Een externe AI-readiness scan voor je directie? Bel 06 81 38 36 01 of plan een gesprek.
Tags
Geschreven door
Jorian Wientjens
Developer en technisch specialist bij Agensea. Bouwt al jaren websites en maatwerk software, en kent het hele speelveld — van hosting en DNS tot performance en code-architectuur.